Rusya, Ukrayna’ya verilen savaş takviyesine misilleme olarak Fransa, Almanya, İsveç ve Belçika merkezli dört şirketin ülkedeki varlıklarına el koydu.
Devlet Başkanı Vladimir Putin’in imzaladığı kararnameyle yürürlüğe giren adım, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin sermayesini doğrudan hedef alıyor.
Reuters ajansı ve Kommersant gazetesinin aktardığına nazaran kararnamede Fransız taban kaplama üreticisi Tarkett, Alman ambalaj firması Menshen, İsveçli ambalaj üreticisi Sverige International Holdings ve Belçikalı hijyen ürünleri şirketi Ontex yer aldı.
Liste tıpkı vakitte, Aralık 2024’te ABD’li ambalaj grubu Sonoco tarafından satın alınan eski Avrupalı metal ambalaj işletmesi Eviosys’in Rusya’daki varlıklarını da kapsıyor.
Belgede bu varlıkların Sonoco’nun Hollanda ünitesine ilişkin olduğu belirtildi.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, kararın münasebetini açıklarken “Menşe ülkeleri, karar verilirken dikkate alınan ögelerden biriydi” dedi. Peskov, bu ülkelerin Rus mülklerine yönelik yasa dışı el koyma süreçlerine karıştığını söyledi.
Avrupalı şirketlerin mülklerine kayyum olarak, kamuoyunda ismi pek duyulmamış Rus şirketleri atandı. Moskova, emsal bir adımı geçen ay besin devi Nestle ile perakendeciler Auchan ve Metro’ya karşı da atmıştı.
Kremlin bu tedbirlerin, AB ülkelerinin direkt alanda süren çatışmalara dahil olmasına karşılık geldiğini fakat sürecin aksine çevrilebileceğini açıkladı.
Rusya’da 350 kişiyi istihdam eden ve Moskova dışında bir fabrika işleten Ontex, kararnameden haberdar olduğunu duyurdu.
Şirket, varlıklarını korumak ve Ontex Rusya’nın faaliyetlerinin sürekliliğini sağlamak için uygun adımların değerlendirileceğini açıkladı.
Tarkett ise Rusya’daki faaliyetleri üzerindeki fiili denetimini kaybetmekte olduğunu belirterek durumu tahlil ettiklerini aktardı.
ABD merkezli Sonoco, 2025 yılı raporunda Rusya’dan çıkışını 2022’de tamamladığını fakat Eviosys süreci kapsamında şirketin toplam varlıklarının yüzde 0,5’ine denk gelen yeni varlıklar edindiğini açıklamıştı.
Kararname yayımlanmadan çabucak evvel Rus iş dünyası temsilcilerine hitap eden Putin, Batılı şirketlerin varlıklarına el koymanın birtakım olumsuz yönleri olduğunu detay vermeden kabul etti.
Putin, idaresi devralan Rus işletmelerine dış kaynak yerine ülke içi finansman imkanlarına yönelmeleri davetinde bulundu.
Konuşmasında 2008 global finans krizinin Rus iktisadı üzerindeki derin tesirlerini hatırlatan Putin, global piyasalara aşırı açılmanın getirdiği risklere değindi.
Putin, yabancı ülkelerin yatırımlar yoluyla sadece kendi çıkarlarını gözettiğini savundu.
Karar, AB liderlerinin Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin etrafında bir araya geldiği dorukla eşzamanlı geldi.
Bu buluşma, ABD’nin Kiev idaresine sağladığı istihbarat paylaşımını ve silah dayanağını azaltabileceği tasalarının arttığı bir periyoda denk düşüyor.
Öte yandan, ABD’nin Rusya’yı Ukrayna ile müzakerelere teşvik etme teşebbüslerinin bir kesimi olarak Avrupa’da dondurulan birtakım Rus varlıklarının denetimini talep edebileceğine dair haberler gündeme gelmişti.
Moskova ise savaş sebebiyle yaklaşık 210 milyar avro fiyatındaki hâkim varlığını donduran ve Avrupa ile öbür Batı ülkelerindeki Rus şirketlerinin mülklerini maksat alan AB idaresine reaksiyonunu sürdürüyor.
